Құс фабрикаларынан бастап суару жүйелеріне дейін: Қазақстанның АӨК-ін дамытуға бағытталған жобалар

«Бәйтерек» холдингі аграршыларды қолдауды күшейтуде

Қазақстанда ауыл шаруашылығына мемлекеттік қолдау күшейтілуде. Елде саланы технологиялық жаңғыртуға, қаржыландыруды кеңейтуге және агроөндірістің тиімділігін арттыруға бағытталған шаралар кешені жүзеге асырылуда, деп хабарлайды Zakon.kz тілшісі.

Жалпы көрсеткіштер

Атап айтқанда, сүт саласының шикізат базасын нығайту мақсатында сүт-тауар фермаларын салуды жеңілдетілген кредиттеу бағдарламасы іске асырылуда. Ауыл шаруашылығы министрлігінің мәліметінше, елімізде жылына 500 мың тоннадан астам сүт өндіретін 95 ферма қаржыландырылды, оның 71-і пайдалануға берілді. Ағымдағы жылдың соңына дейін жылдық қуаты шамамен 100 мың тонна болатын тағы 19 ферманы іске қосу жоспарлануда.

Ет бағытындағы құс шаруашылығында да жүйелі жұмыс жүргізілуде.

Соңғы бес жылда өндіріс 58%-ға өсті, импорт 25%-ға қысқарды, ал ішкі нарықтың отандық құс етімен қамтамасыз етілу деңгейі 58%-дан 78%-ға дейін артты.

Тамақ өнеркәсібінде негізгі азық-түлік өнімдерінің барлығы бойынша өсім байқалады. 2025 жылдың қорытындысы бойынша азық-түлік өндірісінің көлемі 4 трлн теңгеге жетіп, 8,4%-ға өсті.

2026 жылдың бірінші жартыжылдығында сала жоғары өсу қарқынын сақтап, өндіріс көлемі өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 14,7%-ға артты.

АӨК-ке негізгі капиталға салынған инвестициялар көлемі де тұрақты оң динамиканы көрсетіп, 1,6 трлн теңгеге жетті, бұл өткен жылғы деңгейден 46%-ға жоғары. 2026 жылдың бірінші жартыжылдығында инвестициялар көлемі 926 млрд теңгені құрап, өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 55%-ға өсті.

Бұл көрсеткіштерге аграршыларға өзінің еншілес ұйымдары арқылы қаржылық және технологиялық қолдау көрсететін «Бәйтерек» ұлттық басқарушы холдингі елеулі үлес қосуда.

«Бәйтерек» холдингінің қолдауы

«Аграрлық несие корпорациясы» АҚ (АНК) және «ҚазАгроҚаржы» АҚ (ҚАҚ) аграршыларға инвестициялық қаржыландырудан бастап заманауи ауыл шаруашылығы техникасы мен жабдықтарын жеңілдетілген лизингке беруге дейінгі кең ауқымды құралдарды ұсынады.

«Кешенді қолдау жүйесі жобаларды оларды іске асырудың барлық дерлік кезеңдерінде сүйемелдеуге мүмкіндік береді. Егер АНК жаңа өндірістердің құрылысын және жұмыс істеп тұрған өндірістерді жаңғыртуды қаржыландырса, ҚАҚ ауыл шаруашылығы кәсіпорындарына техника мен жабдықтарды жеңілдетілген лизинг шарттарымен ұсына отырып, олардың технологиялық жаңаруын қамтамасыз етеді. Мұндай тәсіл жаңа өндірістік қуаттарды құруға ғана емес, отандық агроөнеркәсіптік кешеннің тиімділігін арттыруға да ықпал етеді», – деп атап өтті Холдингте.

АНК желісі бойынша 2025 жылы 5,2 млрд теңге сомасына 24 жоба қаржыландырылды. 2026 жылдың бірінші жартыжылдығында – 7,2 млрд теңге сомасына 20 жоба.

ҚАҚ желісі бойынша 2025 жылы 10 393 бірлік техника сатып алуға жалпы сомасы 268,9 млрд теңгеге лизинг шарттары жасалды. 2026 жылдың бірінші жартыжылдығында 7 769 бірлік техникаға жалпы сомасы 250 млрд теңгені құрайтын лизинг шарттары жасалды.

«Ауыл шаруашылығын дамытудың негізгі құралдарының бірі – АНК жүзеге асыратын инвестициялық қаржыландыру. Оның қолдауының арқасында еліміздің өңірлерінде сүт және ет бағытындағы мал шаруашылығы, құс шаруашылығы, өсімдік шаруашылығы, тұқым шаруашылығы және суару салаларындағы жобалар іске асырылуда. Нәтижесінде жаңа өндірістер құрылып, заманауи технологиялар енгізіліп, отандық ауыл шаруашылығы өнімдерін өндіру көлемі артуда», – деп атап өтті «Бәйтерек» холдингі.

АНК желісі бойынша қолдау алғандар

Шығыс Қазақстан облысында қолдауға сүтті мал шаруашылығын дамыту жобасын іске асырған «Рулиха» ЖШС ие болды. Кәсіпорын дәнді және майлы дақылдарды өсіруге, сүт бағытындағы ірі қара мал өсіруге және сүт өндіруге маманданған. Жоба 2021 жылы пайдалануға берілген сүт-тауар фермасының бірінші кезеңінің жалғасы болып табылады және 2025 жылдың қарашасында іске қосылды. Өндірісті дамыту жоғары өнімді асыл тұқымды ІҚМ басын, заманауи технологиялық жабдықтарды және қолданыстағы өндірістік инфрақұрылымды пайдалануды көздейді.

Кеңейту нәтижесінде ферманың өндірістік қуаты жылына 3,3 мың тоннадан астам сүтке жетіп, шамамен 10 жаңа жұмыс орны құрылды. 2025 жылы жобаға салынған инвестиция көлемі шамамен 1,27 млрд теңгені құрады. Жоба сүт өндірісін ұлғайтуға және өңірдегі сүтті мал шаруашылығын одан әрі дамытуға ықпал етеді.

Ақмола облысында құс шаруашылығын дамытуға және өсімдік шаруашылығының тиімділігін арттыруға бағытталған бірнеше жоба қолдау тапты. Атап айтқанда, «Ақкөл Құс» ЖШС құс фабрикасын құру, кеңейту және жаңғырту жобасын іске асырды. Жоба аясында кәсіпорын импорттық өндірістің заманауи жабдықтар кешенін сатып алды, бұл өндірістік процестерді жаңғыртуға және жылына 180 тонна құс етін өндіретін қуаттарды құруға мүмкіндік берді. Инвестиция көлемі 36,6 млн теңгені құрады. Жоба өткен жылдың маусым айында пайдалануға берілді.

Құс шаруашылығы өндірісін дамыту отандық өнім шығаруды арттыруға және өңірдің өндірістік мүмкіндіктерін кеңейтуге ықпал етеді.

Тағы бір жобаны суару жүйелерін қолдана отырып, жеміс-көкөніс, техникалық және майлы дақылдар өндіруге маманданған «САСС-Агро» ЖШС іске асырды. Жобаның басты ерекшелігі – жаңбырлатып суару жүйесінің пайдалануға берілуі. Бұл су ресурстарын тиімдірек пайдалануға және өсімдік шаруашылығының нәтижелілігін арттыруға мүмкіндік береді. Өндірістік қуаты жылына 493 тонна бидай мен рапсты құрайды, инвестиция көлемі – 174,1 млн теңге. Жоба 2025 жылдың тамызында пайдалануға берілді.

Өңір үшін мұндай жобалардың кешенді әсері бар: ауыл шаруашылығы өндірістері жаңғыртылып, заманауи технологиялар мен су үнемдеу шешімдері енгізіледі, аграрлық өнім шығару көлемі артады. Жалпы алғанда, бұл ауыл шаруашылығының тиімділігін арттыруға және облыстың азық-түлік әлеуетін нығайтуға ықпал етеді.

Жамбыл облысында заманауи технологияларды енгізу арқылы құс шаруашылығын дамытуға және өсімдік шаруашылығының тиімділігін арттыруға бағытталған жобалар іске асырылуда.

Осындай жобалардың бірі – «Әулие-Ата Феникс» ЖШС құс фабрикасын жаңғырту. Кәсіпорын голландиялық технология бойынша жұмыс істейді және жылына 2 мың тонна құс етін өндіруге есептелген. Жоба өнімділік пен өнім сапасын арттыруға мүмкіндік беретін заманауи технологиялық шешімдерді қолдана отырып, құс шаруашылығы өндірісін құруды, кеңейтуді және жаңғыртуды көздейді. Инвестиция көлемі 20,3 млн теңгені құрады. Жоба аясында 250 жаңа жұмыс орны құрылды. Құс фабрикасы 2025 жылдың наурызында пайдалануға берілді.

Тағы бір жоба «НҰР-ДӘУЛЕТ» шаруа қожалығымен іске асырылды. Ол заманауи суару жүйелерін қолдана отырып, ауыл шаруашылығы дақылдарын өсіруге бағытталған. Инвестиция көлемі 36,9 млн теңгені, ал өндірістік қуаты жылына 1,5 мың тоннадан астам қант қызылшасы, картоп және бақша дақылдарын құрады. Заманауи суару жүйелерін енгізу суару режимін оңтайландыруға, су ресурстары мен тыңайтқыштарды ұтымды пайдалануға, сондай-ақ ауыл шаруашылығы өндірісінің тиімділігін арттыруға мүмкіндік береді. Жоба 2025 жылдың желтоқсанында пайдалануға берілді.

Солтүстік Қазақстан облысында «Мамбетов и Компания» командиттік серіктестігінің жобасы іске асырылды. Кәсіпорын тұқым шаруашылығына, дәнді дақылдарды өсіруге және асыл тұқымды мал шаруашылығына маманданған. Жоба сүт-тауар фермалары желісін дамытуға бағытталған және қолданыстағы өндірісті заманауи жабдықтармен жарақтандыру арқылы жаңғыртуды көздейді. Инвестиция көлемі 105,1 млн теңгені, өндірістік қуаты жылына 1,3 мың тонна сүтті құрады. Жоба 2025 жылдың маусымында пайдалануға берілді. Ферманы жаңғырту сүт өндірісінің көлемін ұлғайтуға, мал шаруашылығының тиімділігі мен өндірілетін өнімнің сапасын арттыруға мүмкіндік береді.

Жетісу облысында жылына 5,2 мың тонна сүт өндіретін сүт-тауар фермасын дамытып отырған «Тау Самал ЛТД» ЖШС қолдауға ие болды. Заманауи өндірісті құруға салынған инвестиция көлемі 184,5 млн теңгені құрап, 41 жұмыс орны құрылды. Ферма заманауи жабдықтармен жарақтандырылып, 2026 жылдың мамырында пайдалануға берілді. Оның жұмысы сүт өндірісін ұлғайтуға және өңірдегі сүтті мал шаруашылығын дамытуға ықпал етеді.

Ауыл шаруашылығындағы технологиялар

«Бәйтерек» холдингі «ҚазАгроҚаржы» АҚ арқылы аграршыларға заманауи ауыл шаруашылығы техникасы мен жабдықтарын жеңілдетілген лизинг шарттарымен қолжетімді ете отырып, АӨК-ті технологиялық жаңғыртуды қолдайды. Бұл шаруашылықтарға машина-трактор паркін жаңартуға, жаңа технологияларды енгізуге және өндіріс тиімділігін арттыруға мүмкіндік береді.

Мәселен, соңғы жылдары ҚАҚ қолдауының арқасында еліміздің түрлі өңірлеріндегі аграрлық кәсіпорындарды техникалық қайта жарақтандыру бойынша бірқатар ірі жобалар іске асырылды.

«Қостанай облысында дәнді және майлы дақылдарды өсіруге маманданған «Приречное Агро KST» ЖШС және «Гранд» ЖШС қолдау алды. Жеңілдетілген лизинг тетігінің арқасында кәсіпорындар ауыл шаруашылығы техникасының паркін жаңартып, 56 мың гектардан астам ауыл шаруашылығы алқаптарын өңдеудің тиімділігі мен далалық жұмыстардың өнімділігін арттыруға мүмкіндік алды. Павлодар облысында өсімдік шаруашылығымен айналысатын «Ивановское» ЖШС заманауи ауыл шаруашылығы техникасын сатып алды. Жобаны іске асыру 14 мың гектардан астам егістік алқаптарды өңдеу тиімділігін арттыруға және өндірісті одан әрі жаңғыртуға ықпал етеді», – деп атап өтті Холдингте.

Қызылорда облысында «АА Агро Қызылорда» ЖШС заманауи суару технологияларын қолдана отырып, ауыл шаруашылығы дақылдарын өсіру жобасын іске асырды. Жаңа техника 7 мың гектар ауыл шаруашылығы алқабын тиімді өңдеуге мүмкіндік береді, ал болашақта бұл аумақты 14,5 мың гектарға дейін кеңейту жоспарлануда. Кәсіпорын өнімдері ішкі нарыққа да, БАӘ мен Гонконгқа экспортқа да бағытталған.

Тағы бір мысал – Солтүстік Қазақстан облысындағы «Харвест Инвест» ЖШС. Мұнда «ҚазАгроҚаржы» қолдауының арқасында заманауи жоғары өнімді өсімдік шаруашылығы кәсіпорны құрылуда. Жаңа техниканы пайдалану 6,2 мың гектар егістік алқапты өңдеу тиімділігін арттыруға және өнімдерін Қытай нарығына жеткізетін кәсіпорынның экспорттық әлеуетін нығайтуға мүмкіндік береді.

Айта кетейік, ҚАҚ ұшқышсыз авиациялық жүйелерді өзінің «Агролизинг» бағдарламасына енгізді. Осының арқасында ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер жеңілдетілген лизинг шарттарымен дәлме-дәл егіншілік технологияларын енгізу мүмкіндігіне ие болды. Агродрондарды пайдалану егістіктерді жоғары дәлдікпен өңдеуге, өсімдіктерді қорғау құралдарының шығынын азайтуға және ауыл шаруашылығы өндірісінің тиімділігін арттыруға мүмкіндік береді.

Осылайша, тек 2025 жылы және 2026 жылдың бірінші жартыжылдығында «Бәйтерек» холдингінің қолдауымен агроөнеркәсіптік кешенде заманауи сүт-тауар фермалары мен құс фабрикаларын салудан бастап, суару жүйелерін енгізу және ауыл шаруашылығы техникасының паркін жаңартуға дейінгі ондаған инвестициялық жоба іске асырылды. Қаржыландыру және жеңілдетілген лизинг құралдарын кешенді қолдану ауыл шаруашылығын жаңғыртуға, еңбек өнімділігінің өсуіне және отандық АӨК-тің бәсекеге қабілеттілігін арттыруға ықпал етеді.

Дереккөз: Zakon.kz